Ngày 17/8, một tờ báo nước ngoài có thẩm quyền cho biết, giữa lúc dư luận bóng đá quốc tế quanh tương lai của chủ tịch FIFA Gianni Infantino tiếp tục nóng, phần lớn các liên đoàn châu Phi chọn im lặng.
Infantino muốn tiếp tục nhận sự ủng hộ từ bóng đá châu Phi để bảo đảm tái cử. Nhưng trong nội bộ CAF, các thành viên không thống nhất về việc có ủng hộ ông hay không; ở thời điểm nhạy cảm này, bên trong liên đoàn châu Phi đang có dòng chảy ngầm.
Dù Liên đoàn bóng đá châu Phi (CAF) đã ra tuyên bố ủng hộ Infantino và vì thế lệch với ba liên đoàn châu lục khác — những nơi yêu cầu Infantino giải thích kế hoạch “bán một phần quyền thương mại World Cup” mà ông từng từ bỏ — lập trường của CAF không bảo đảm 54 thành viên sẽ bỏ phiếu thống nhất cho ông trong cuộc bầu cử.
Trong khoảng 10 năm tại vị, Infantino đã tăng mạnh hỗ trợ tài chính FIFA dành cho các liên đoàn châu Phi, nên ông có mức ủng hộ khá cao ở châu lục này. Tuy nhiên, khi ông tái cử tại Đại hội FIFA ngày 17/3 năm sau ở Morocco, vẫn không thể xem 54 thành viên CAF như một khối ủng hộ thống nhất.
Châu Phi nắm số phiếu khá quan trọng trong bầu cử FIFA, nhưng lịch sử nhiều lần chứng minh ứng viên được CAF chính thức ủng hộ chưa chắc nhận được phiếu thực tế từ các hiệp hội thành viên. Một số trường hợp còn cho thấy sự bảo trợ chính thức của CAF cuối cùng chỉ nằm trên giấy.
Các liên đoàn châu Phi từng “mỗi nơi một phiếu”
Năm 1998, CAF từng liên minh với UEFA, ủng hộ chủ tịch UEFA khi đó Lennart Johansson tranh chức chủ tịch FIFA. Nhưng ở vòng bỏ phiếu cuối, các hiệp hội châu Phi lại ủng hộ áp đảo đối thủ Sepp Blatter, người sau đó nắm quyền.
Bốn năm sau, chủ tịch CAF Issa Hayatou đích thân thách thức Blatter. Kết quả Blatter thắng áp đảo nhiệm kỳ thứ hai, đa số quốc gia châu Phi vẫn bỏ phiếu cho người Thụy Sĩ.
Năm 2016, Infantino lên ngôi chủ tịch FIFA cũng không hoàn toàn theo ý CAF. Khi đó CAF ủng hộ Sheikh Salman từ Bahrain, nhưng ở vòng hai nhiều quốc gia châu Phi chuyển sang Infantino, giúp ông thắng cử.
Các thành viên CAF trước đây cũng từng lệch với liên đoàn châu lục trong vấn đề đăng cai World Cup.
CAF khi đó ủng hộ Morocco đăng cai World Cup 2026, nhưng tại Đại hội FIFA 2018 ở Moscow, vẫn có 11 quốc gia châu Phi bỏ phiếu cho hồ sơ chung Canada, Mexico và Mỹ.
Một lý do quan trọng là vấn đề Tây Sahara. Đây là một trong những tranh chấp lãnh thổ kéo dài nhất châu Phi kể từ thời thuộc địa. Sau khi Tây Ban Nha rút năm 1975, Morocco tuyên bố chủ quyền, trong khi Mặt trận Polisario muốn lập quốc gia độc lập mang tên Cộng hòa Ả Rập Sahrawi Dân chủ; một số nước châu Phi công nhận thực thể này.
Hiện châu Phi ủng hộ Infantino, nhưng cục diện vẫn có thể đổi
Hiện Infantino dường như vẫn được ủng hộ khá vững ở châu Phi, nhưng Reuters những ngày gần đây phỏng vấn nhiều lãnh đạo liên đoàn châu Phi và thấy rằng nếu làn sóng phản đối công khai với Infantino hai tuần qua còn lan rộng, lập trường bóng đá châu Phi cũng có thể thay đổi.
Tại Đại hội FIFA tháng 4 năm nay ở Vancouver, mọi liên đoàn châu Phi từng gửi thư bày tỏ ủng hộ ý định tái cử của Infantino. Cần lưu ý rằng khi đó thông tin Infantino định bán một phần quyền lợi World Cup tương lai chưa bị lộ.
Kế hoạch bị phơi bày đã khiến UEFA, AFC và CONCACAF — liên đoàn phụ trách bóng đá Caribe, Bắc và Trung Mỹ — phản ứng mạnh.
Một số chủ tịch liên đoàn châu Phi bất ngờ trước phản ứng dữ dội nhằm vào Infantino, nhưng họ không muốn nói công khai lập trường thật. Một phần vẫn đang quan sát, chờ một ứng viên có thể thách thức Infantino ở cuộc bầu cử tháng 3 năm sau.
Một số liên đoàn châu Phi đã công khai ủng hộ Infantino
Dù vậy, trong tuần qua Infantino đã nhận được một số ủng hộ chính thức. Các liên đoàn Cộng hòa Dân chủ Congo, Ai Cập, Mauritania, Morocco và Niger lần lượt ra tuyên bố ủng hộ tái cử, cùng một số liên đoàn châu Phi khác bày tỏ lập trường tương tự.
Chủ tịch liên đoàn Benin, đồng thời là thành viên ủy ban điều hành CAF, Mathurin de Chacus nói: “Tôi không có lý do gì để không ủng hộ ông ấy.”
Chủ tịch liên đoàn Burundi Alexandre Muyenge cũng cho biết: “Ông ấy là chủ tịch đang có những biện pháp cần thiết để hỗ trợ châu Phi, đặc biệt giúp các nước yếu hơn về kinh tế. Thành tích của ông không tệ, nên ủng hộ ông là hợp lý.”
Bầu cử chủ tịch FIFA diễn ra bốn năm một lần. Infantino ở các cuộc bầu 2019 và 2023 đều không có đối thủ, nên tái cử thuận lợi.
Nếu cuộc bầu năm sau có cạnh tranh, ứng viên phải nộp hồ sơ trước ngày 18/11.
Theo điều lệ FIFA, nếu cuối cùng chỉ còn hai ứng viên, đa số đơn giản 106 phiếu là đủ để thắng.
Hiện FIFA có 211 hiệp hội thành viên, mỗi nơi một phiếu.
Đáng chú ý, sáu liên đoàn châu lục không có quyền bỏ phiếu bầu chủ tịch FIFA. Tuy nhiên, các chủ tịch châu lục đều tự động vào cơ quan quyền lực trung tâm — Hội đồng FIFA — và giữ ghế cấp phó chủ tịch.